Dertigersdilemma: is dit nu later?

29-05-2017

Nadat ik door de zwaarste periode van mijn "dipje" heen ben, leerde ik het begrip kennen. Ik noem het bewust een dip, omdat ik niet meer weet hoe ik het moet noemen: burn-out, depressie, dertigersdilemma of quarter-life-crisis. Nieuwsgierig als ik ben, zoek ik het begrip op. En inderdaad: veel symptomen zijn herkenbaar. Terwijl ik wat research doe, vraag ik me af of ik deze tekst op de pc zou maken of met een potlood in mijn schriftje zou neerpennen. Het is toch maar de pc geworden. Ik zit hier in de zon op mijn terras met mijn laptop op mijn schoot en ik luister naar 'Ik vraag het aan' van de Fixkes. Dit liedje beschrijft inderdaad onze jeugd.

Wat is deze dertigersdip nu eigenlijk? De dertigersdip is een soort van identiteitscrisis. Enkele zingevingsvragen blijven in je hoofd spoken: is dit nu de baan die ik wil, wil ik trouwen, wil ik kinderen, reis ik de wereld rond .... Keuzestress is een begrip dat vaak terugkomt. Door de bomen het bos niet meer zien. 


Er was nog geene gsm .... 

We zijn de laatste generatie die zonder computer, gsm ... opgroeide. Al deze dingen werden ingevoerd als het einde van onze puberteit nabij was. In mijn ogen hebben we van beide werelden mogen proeven. Fantastisch toch.... Niet? Het was vooral voor school dat ik een computer nodig had. De computer werd gelinkt aan schoolse en praktische zaken, niet aan ontspanning. Het was je ding doen en naar buiten, naar de jeugdbeweging, naar een fuif, een boek lezen, muziek beluisteren of spelen ...

Individualisering 

Het is dus niet verwonderlijk dat we nu met enkele gevolgen geconfronteerd worden, zoals deze 'dertigersdip'. Op allerlei sociale media krijgen we te zien hoe perfect, succesvol en gelukkig anderen zijn. Er zijn geen beperkingen meer: alles is mogelijk. Sommigen noemen deze keuzestress een luxeprobleem. Je bent zelf verantwoordelijk voor je eigen geluk en daardoor kan je enkel jezelf de schuld geven als je faalt. Sommigen durven niet te kiezen. Op deze manier kan men niets fout doen, maar dit zorgt voor onrust en maakt hen ongelukkig. We willen alles tegelijkertijd en leggen de lat hoog voor onszelf. Plots herkennen we onszelf niet meer en worden we nostalgisch: wie ben ik, wat wil ik nu eigenlijk, wat doe ik graag, vroeger vond ik .... leuk, ik was vroeger niet zo prikkelbaar, ik had tonnen energie, herinner je de oude Nokia...?

All we ever wanted was everything - Mike Mills

Keuzestress  

We zijn inderdaad opgegroeid in een periode van economische groei en we konden en mochten studeren wat we wilden. Het werd ons ook zo gevraagd: wat wil je studeren? We kozen iets leuks, interessants ... we probeerden onszelf verder te ontwikkelen, want dat werd nu eenmaal in het secundair onderwijs gestimuleerd. Ik mocht zelfs 2 bachelors behalen, waarvoor ik mijn moeder nog steeds enorm dankbaar ben. Het kiezen van een opleiding was niet gemakkelijk, maar ik koos Sociaal Werk. Na 3 jaar moest ik dan de arbeidsmarkt op, maar ik voelde me er nog niet klaar voor. Dus na heel wat twijfelen begon ik de lerarenopleiding. De keuzestress begon toen al, maar ik had het nog niet door. 

Ik heb 6 jaar lang van het studentenleven mogen genieten en engageerde me op verschillende vlakken: speelpleinwerking, Chiro, jeugdhuis, studentenvereniging. Dat was een zeer leuke periode, maar ik heb er ook veel uit geleerd. Plezier, levenslessen, filosoferend aan de toog van een jeugdhuis, sociale vaardigheden, leren organiseren, dromen en plannen maken op een deken in een wei onder een sterrenhemel, leren communiceren (ruzies uitpraten aan diezelfde toog van een jeugdhuis), je plan leren trekken, vallen en (soms lachend) weer opstaan .... We zochten letterlijk onze weg, zonder gps. Zo denk ik met veel plezier terug aan mijn jeugd. Door de luxe waarmee we zijn opgegroeid, worden we vroeger met deze zingevingsvragen geconfronteerd. 

Kommer en kwel 

Anderzijds zijn we de generatie van de eerste scheidingen en dat heeft zeker een impact op ons gehad. Er bestaat een verband tussen echtscheidingen en misdadig gedrag, alcohol - en drugsgebruik, slechte relatie met (één van ) de ouders, slechte leerprestaties, jaar overzitten, misschien ook een vertekend beeld van liefde ... Op lange termijn zou dit kunnen leiden tot angsten (bvb verlatingsangst), nervositeit, loyaliteitsconflicten .... Natuurlijk is elke scheiding en elk kind anders. Dit maakt het moeilijk om de gevolgen op lange termijn te kunnen staven adhv wetenschappelijk onderzoek. Maar hier zou de basis van onzekerheid, angsten ... kunnen worden gelegd.

Eerste stappen 

En hop, daar ga ik dan de arbeidsmarkt op. Ik vond vrij snel werk en ben nooit zonder werk gevallen. Ik ben er gewoon ingerold. Maar dan komt de prestatiedrang: ik wil me bewijzen, ik moet me inwerken. We leggen de lat immers hoog en ik ben (soms) perfectionistisch ingesteld. In veel sectoren maakt men handig gebruik van starters: ze hebben veel energie, ze zijn gemotiveerd, ze doen alles wat je vraagt, ze kloppen lange uren ....Er werd van ons verwacht dat we de technologische ontwikkelingen mee opvolgden: laptops, beamers . Je kan als jonkie toch niet achter blijven? Daardoor zijn we openminded, kwaliteitsgericht en zijn we gewend aan voortdurende veranderingen en hoe daar mee om te gaan.

Ondertussen proberen we ons ook op persoonlijk vlak verder te ontwikkelen, want dat dragen we hoog in het vaandel: een relatie aangaan, idealisme nastreven, het ouderlijk huis verlaten ... Je had immers toch al lang genoeg bij Hotel Mama gelogeerd. Je verhuist misschien naar een stad, want het dorp waar je bent opgegroeid is een beetje te klein geworden. Terwijl houd je nog wat vast aan studentikoze zaken: uitgaan, op café hangen, festivals, reizen ...


Na enkele jaren werken, beginnen hier en daar enkelen zich te settelen: huisje kopen, eerste trouwfeesten en kindjes ... We willen blijkbaar alles tegelijk. Plots besef je dat je op het werk niet meer tot de jongste generatie behoort. Je werkt nog steeds hard, doet je huishouden, probeert je vriend/in en/of kindjes gelukkig te maken, probeert je vrienden nog wat te zien, maar je voelt je moe. Wat zeiden we dan op kamp? "Moe ... slapen doe je als je oud bent." Blijven gaan. In mijn dialect was het: "platte zjat, wiejken tingel ..."

Is dit nu later? 

Dan stel je vast dat je niet meer de persoon van 10 jaar geleden bent. Je hebt standaard wallen onder je ogen, je sleurt je naar je werk, je begint je te ergeren aan bepaalde organisatorische zaken en dan komt inderdaad de cruciale vraag: is dit nu het? Later, zoals Stef Bos ooit zong. Ik kan het eigenlijk niet beter verwoorden:

  • We geloofden in de toekomst, 
  • want de meester had verteld.
  • Jullie kunnen alles worden.
  • Als je maar je huiswerk kent,
  • maar je moet geduldig wachten
  • tot je later groter bent.
  • Een diploma vol met leugens
  • waarop staat dat je volwassen bent.

  • Is dit nou later?
  • Is dit nou later als je groot bent?
  • Ik snap geen donder van het leven.
  • Ik weet nog steeds niet wie ik ben.
  • Is dit nou later?

  • We spelen nog verstoppertje,
  • maar niet meer op het plein.
  • En de meeste zijn geworden
  • wat ze toen niet wilde zijn.
  • We zijn allemaal volwassen.
  • Wie niet weg is gezien.
  • En ik zou die hele chaos
  • nu toch helder moeten zien.
  • Maar ik zie geen hand voor ogen.
  • En het donker maakt me bang.
  • Mamma, mamma...
  • Mag het licht aan op de gang?

Is dit nu later? - Stef Bos